Курстар мен жазылымдарКурс · Қор нарығы
Қазақстанның дивидендтік акциялары
KASE мен AIX-те дивидендтер қалай жұмыс істейді: оларды кім бекітеді, қашан сатып алу керек, кірістілік пен төлемдердің тұрақтылығын қалай есептеу керек, 2026 жылы салықтар қандай және өткен дивидендтер неге болашақтағыларға кепіл емес.
- 10 сабақ
- 3 модуль
- ≈ 1 сағ 41 мин оқу
- 3 практикалық тапсырма
- 12 ай қолжетімді
Курстан кейін не істей аласыз
- Дивидендтерді кім және қалай бекітетінін, эмитенттердің шешімдерін қайдан іздеу керектігін түсінуге
- T+2 және тізілімді тіркеу күнін ескере отырып, сатып алудың соңғы күнін есептеуге
- Дивидендтік кірістілікті, payout ratio-ны және төлемдердің еркін ақша ағынымен жабылуын есептеуге
- KEGOC, Қазатомөнеркәсіп, ҚазМұнайГаз және басқа эмитенттердің дивидендтік саясатын оқуға
- Дивиденд қысқаруы мүмкін екенінің белгілерін алдын ала байқауға
- 2026 жылғы дивидендке салынатын салықты және акциялар мен депозитарлық қолхаттардың айырмашылығын түсінуге
Кімге арналған
- Брокерлік шот ашып қойған және тек депозиттен емес, қазақстандық акциялардан да табыс алғысы келетіндерге
- Акцияларды «дивидендке» сатып алып, мұның неге әрдайым жұмыс істемейтінін түсінгісі келетіндерге
- «Алғашқы лот» курсын өтіп, нақты актив класына көшуге дайын адамдарға
Сабақ қалай көрінеді
Бірінші сабақтың басы. Қалған 9 сабақ та осылай құрылған: нақты компаниялардың мысалдары мен бастапқы дереккөздерге сілтемелері бар мәтін.
Дивиденд — компанияның пайдасының акционерлерге ақшалай берілетін бөлігі. Акция сатып алып, сіз бизнестің бір иесіне айналасыз, ал дивиденд — бизнес тапқан және өзінде қалдырмауды ұйғарған қаржыдағы сіздің үлесіңіз.
Облигациядан басты айырмашылығы: жай акция бойынша компания сізге ештеңе уәде етпейді. Облигация купоны — қарыз алушының міндеттемесі, оны төлемеу дефолт дегенді білдіреді. Дивиденд — акционерлердің шешімі, ол жыл сайын жаңадан қабылданады. Облигациялар туралы «Облигациялар және теңгедегі табыс» курсында толық айтамыз, мұнда акцияларға тоқталамыз.
Ақша қайдан келеді
Компания жылды аяқтайды, аудитор есептілікті тексереді, сонда таза пайда белгілі болады. Одан әрі пайданың екі жолы бар: бизнесте қалу (бөлінбеген пайда құрылысқа, қарызды өтеуге, қиын күнге қорға жұмсалады) немесе дивиденд түрінде акционерлерге кету.
Мысал: компания бір жылда 100 млрд ₸ таза пайда тапты. Оның 1 млрд жай акциясы бар. Директорлар кеңесі пайданың 60%-ын дивидендке бағыттауды ұсынады.
Қалған 40 млрд ₸ компанияда қалады. Бұл жоғалған ақша емес: бизнес оны ақылмен салса, құны өседі де, болашақта көбірек төлей алады.
Бағдарлама
Барлық сабақ бірден ашылады — өз қарқыныңызбен және кез келген ретпен өтіңіз.
1Дивидендтер қалай жұмыс істейдіТөлемдерді кім бекітеді, қандай күндер маңызды және гэп «тегін» ақшаны неге жейді3 сабақ · 28 мин
- Дивиденд деген не және оның мөлшерін кім шешеді9 мин
- Төрт күн: жариялау, тізілімді тіркеу, кесу, төлем10 мин
- Дивидендтік гэп: тегін ақша неге болмайды9 мин
2Есептейміз және тұрақтылықты тексеремізКірістілік, payout ratio, еркін ақша ағыны, эмитенттер саясаты және дивидендтің қысқару себептері4 сабақ · 42 мин
- Дивидендтік кірістілік: қалай есептеу және немен салыстыру10 мин
- Payout ratio және еркін ақша ағыны: қай ақшадан төлейді10 мин
- KASE және AIX ірі эмитенттерінің дивидендтік саясаты11 мин
- Дивидендті не қысқартуы мүмкін11 мин
3Салықтар, қолхаттар және ұзақ қашықтық2026 жылғы дивиденд салығы, GDR мен жергілікті акциялар, қайта инвестициялау және қорытынды чек-парақ3 сабақ · 31 мин
- 2026 жылы Қазақстанда дивидендке салынатын салық10 мин
- Депозитарлық қолхаттар немесе жергілікті акциялар10 мин
- Қайта инвестициялау және өткен дивидендтер неге ештеңеге кепіл емес11 мин
Сатып алу қалай өтеді
- Картамен төлеуКез келген банктің Visa немесе Mastercard картасы, төлем провайдерінің қорғалған бетінде.
- Бірден қолжетімдіБанк төлемді растаған бойда курс жеке кабинетте пайда болады. Чек e-mail-ге келеді.
- 12 ай оқисызБарлық сабақ бірден ашық. Кез келген сабаққа бір жыл бойы оралуға болады.
- Ақшаны қайтаруға боладыБірде-бір сабақты ашпасаңыз — толық соманы қайтарамыз. Ашсаңыз — өтілген бөлігін шегеріп.
Жиі қойылатын сұрақтар
Қандай акция сатып алу керектігін кеңес бересіздер ме?
Жоқ. Курс оқу курсы: нақты компанияларды мысал ретінде пайдаланамыз, бірақ ұсыныстар мен сигналдар бермейміз және кірістілікке уәде етпейміз.
Қаржылық есептілікті оқи білу керек пе?
Жоқ. Біз бірнеше қарапайым көрсеткішті пайдаланамыз және оларды нөлден түсіндіреміз. Есептілікті толық талдау — «Компаниялардың есептілігін оқимыз» курсында.
Салық ережелері өзекті ме?
Иә, курс 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап қолданылатын ҚР Салық кодексіне сүйенеді. Заңдар өзгереді, сондықтан сабақтарда бастапқы дереккөздерге сілтемелер бар.
Курс қанша уақыт алады?
10 сабақ, әрқайсысы 9–11 минуттық оқу және әрқайсысына бейне. Өз қарқыныңызбен өтуге болады.
Тәуекелдер туралы ескерту. Материалдар білім беру сипатында және инвестициялық ұсыным болып табылмайды. Инвестициялар қаражатты жоғалту тәуекелімен байланысты.